BNS আইন কি?

Bharatiya Nyaya Sanhita (BNS), 2023 হৈছে ভাৰতৰ নতুন দণ্ডবিধি।

আমাৰ কলিজাৰ এফাল আপোন জুবিন গাৰ্গৰ ৰহস্য জনক মৃত্যুৰ পাছত অসমৰ আকাশ বতাহ যেন থমকি ৰ'ল। প্ৰতিটো দিন, ক্ষণ জুবিন দাক হেৰুৱাৰ বেদনাই মানুহক পীড়া দি আছে।

তেখেতৰ মৃত্যুটো কোনেও যেন সহজে মানি ল'ব পৰা নাই। পুলিচৰ তদন্তৰ বাহিৰে ন্যায়ৰ ব্যৱস্থা এতিয়াও যে আৰম্ভ হোৱা নাই সেইবাবে মানুহৰ মনত ৰহস্য অধিক ঘনীভূত হ'ব ধৰিছে।

কিন্তু তদন্ত চলি থকাৰ মাজতে BNS আইনৰ অধীনলৈ আনিব বিচৰাটোৱেই ন্যায়ৰ ক্ষেত্ৰত অন্য এক মাত্ৰা প্ৰদান কৰিছে।

এই আইনখনত কি আছে অলপ জানোঁ আহক---

এই আইনে আগৰ Indian Penal Code (IPC)-ৰ ঠাই ল’লে।
এই আইন ১ জুলাই ২০২৪ তাৰিখ পৰা কার্যকৰ হৈছে।

এই আইনে—

• বহুতো IPC ধাৰাক নতুন ৰূপত সজাইছে,
• কিছুমান ধাৰা বাদ দিছে (যেনে: Sedition ধাৰা 124A),
• নতুনকৈ সাংগঠনিক অপৰাধ, প্ৰকৃত-সুৰক্ষা বিপন্ন কৰা কাৰ্য, আদি ধাৰা যোগ দিছে,
• আৰু Community Service বুলিও নতুন শাস্তি যোগ হৈছে।

BNS আইনৰ শাস্তিৰ ধৰণসমূহ

BNS আইনৰ অধীনত শাস্তিবোৰ হ’ল—

1. মৃত্যুদণ্ড
2. আজীৱন কাৰাবাস
3. কাৰাবাস (Rigorous বা Simple)
4. দণ্ড অর্থাৎ Fine
5. সম্পত্তি বাজেয়াপ্ত (Forfeiture of property)
6. কমিউনিটি ছাৰ্ভিচ (Community Service) — নতুন ধৰণৰ শাস্তি

BNS আইনৰ কেইটামান গুৰুত্বপূর্ণ শাস্তি (উদাহৰণ)

1. সাংগঠনিক অপৰাধ (Organised Crime – Section 111)

• অপৰাধত যদি মৃত্যু ঘটে → মৃত্যু দণ্ড বা আজীৱন কাৰাদণ্ড ৰ লগতে ন্যূনতম ₹10 লাখ দণ্ড।
• আন সাংগঠনিক অপৰাধ → ৫ বছৰৰ পৰা আজীৱন + ন্যূনতম ₹5 লাখ দণ্ড।
• চুক্তি/ষড়যন্ত্ৰ/চেষ্টা → ৫ বছৰৰ পৰা আজীৱন + দণ্ড।

2. অপৰাধৰ চেষ্টা (Section 62)

যদি কোনো অপৰাধ চেষ্টা কৰি সফল নহয়—

• শাস্তি → মূল অপৰাধৰ সৰ্বাধিক শাস্তিৰ আধা পৰ্যন্ত + দণ্ড।

3. ষড়যন্ত্ৰ (Criminal Conspiracy – Section 61)

• যদি গুৰুতৰ অপৰাধৰ ষড়যন্ত্ৰ → Abetment ৰ শাস্তিৰ সমান।
• সৰু অপৰাধ → ৬ মাহলৈ কাৰাবাস বা দণ্ড বা দুয়োটা।

4. হত্যাকাণ্ড (Murder – Section 103)

• শাস্তি → মৃত্যুদণ্ড বা আজীৱন কাৰাবাস + দণ্ড।
• Mob Lynching (৫ বা ততোধিক ব্যক্তিৰ দ্বাৰা জাতি/ধর্ম/জাতিগত কাৰণত হত্যা) → মৃত্যুদণ্ড বা আজীৱন কাৰাবাস + দণ্ড।

5. অবহেলাৰ বাবে মৃত্যু ঘটোৱা (Section 106)

• সাধাৰণ অবহেলাত মৃত্যু → ৫ বছৰ পৰ্যন্ত কাৰাবাস + দণ্ড।
• যদি চিকিৎসকে চিকিৎসা প্ৰক্ৰিয়াত ভুল কৰি মৃত্যু ঘটায় → ২ বছৰ পৰ্যন্ত কাৰাবাস + দণ্ড।

কিয় BNS গুৰুত্বপূর্ণ?

• IPC-ৰ ঠাইত এনে সকলো নতুন ফৌজদাৰী মামলা BNS আইনৰ অধীনত চলিব।
• সাংগঠনিক অপৰাধ, লিঞ্চিং আদি কঠোৰ কৰা হৈছে।
• কমিউনিটি ছাৰ্ভিচ যোগ হোৱাত সৰু অপৰাধৰ ক্ষেত্ৰত জেলৰ পৰিবৰ্তে সমাজসেৱাৰ শাস্তি দিব পাৰে।